Một số biện pháp sửa nói ngọng phụ âm n-l cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi

10/03/2009 12:00 Sáng 0 phản hồi

ĐỀ TÀI: “ MỘT SỐ BIỆN PHÁP SỬA NÓI NGỌNG PHỤ ÂM L, N CHO TRẺ MẪU GIÁO 3- 4 TUỔI”

I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

1. Cơ sở lý luận:

Đối với trẻ mẫu giáo bé, ngôn ngữ đóng vai trò hết sức quan trọng và cần thiết. Nếu trẻ có một vốn từ phong phú, trẻ không nói ngọng sẽ giúp cho việc giao tiếp của trẻ với bạn cùng lứa tuổi, với người lớn thuận lợi. Nếu cô giáo chú ý, coi trọng việc làm giàu vốn từ, dạy trẻ phát âm đúng, diễn đạt rõ ràng, mạch lạc sẽ tạo điều kiện cho trẻ phát triển ngôn ngữ trong tất cả mọi hoạt động ở trường mầm non.

2. Cơ sở thực tiễn:

Năm học 2007-2008, tôi được phân công dạy lớp MG bé C2. Trong quá trình chăm sóc- giáo dục trẻ tôi phát hiện một số trẻ của lớp nói ngọng phụ âm l,n. Xuất phát từ thực tế trên tôi nhận thấy việc nói ngọng phụ âm l, n có ảnh hưởng không nhỏ đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ. Mặt khác ở trẻ 3-4 tuổi, lứa tuổi hay bắt chước và nếu không sửa kịp thời sẽ dễ hình thành thói quen. Chính vì vậy, tôi mạnh dạn chọn đề tài“Một số biện pháp sửa nói ngọng phụ âm l, n cho trẻ 3-4 tuổi”.

II. THUẬN LỢI-KHÓ KHĂN

1. Thuận lợi :

- Cô giáo phát âm chuẩn, ngôn ngữ nói với trẻ gần gũi, không bị ngọng phụ âm l,n

- Đa số trẻ ở lớp có vốn từ phong phú, biết diễn đạt rõ ràng, phát âm đúng

( An Phú, LĐan, Thảo Ly,…)

- Các bậc phụ huynh rất quan tâm đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ, luôn có sự kết hợp với giáo viên để phát triển ngôn ngữ cho trẻ.

2. Khó khăn

- Một số cháu có hộ khẩu ở xã Cổ Nhuế – Từ Liêm ( Địa phương có nhiều người nói ngọng) do tiếp xúc với người lớn nên trẻ cũng bị nói ngọng phụ âm l,n (Quang Đạt, Yến My, Viết Tùng Lâm, Thu Trang, HoàngVũ, Hải Đăng)

- Một số phụ huynh chưa thự sự quan tâm đến việc phát triển ngôn ngữ của con do ít thời gian hoặc một số phụ huynh thì phó mặc cho giáo viên ở lớp rèn và phát triển ngôn ngữ cho trẻ.

III. MỘT SỐ BIỆN PHÁP THỰC HIỆN :

1. Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến nói ngọng phụ âm l, n của trẻ 

Muốn biết tại sao trẻ của lớp bị ngọng phụ âm l, n tôi đã tìm hiểu qua điều tra lý lịch của phụ huynh, qua trao đổi trò chuyện trong giờ thì phát hiện ra hai nguyên nhân chủ yếu sau:

+ Người thân trong gia đình của 1 số trẻ nói ngọng, mà trẻ nhỏ thì có khả năng bắt chước và hình thành thói quen từ người thân, người luôn gần gũi cạnh trẻ là rất nhanh. Chính vì thế trẻ rất dễ trở thành nói ngọng như bố, mẹ.. của mình.

+ Trẻ ở lớp tôi, một số có hộ khẩu ở xã Cổ Nhuế- đây là một trong những nơi người dân nói tiếng địa phương và nói ngọng l, n vì vậy mà trẻ bị nói ngọng ngay từ nhỏ khi còn bi bô tập nói.

2. Khảo sát thực tế trẻ ở lớp

 

NỘI DUNG

SỐ TRẺ

TỶ LỆ

Trẻ phát âm nhầm lẫn 2 phụ âm L-N

4/39

10,2%

Sôa trẻ phát âm sai phụ âm N

5/39

12,8%

Số trẻ phát âm sai phụ âmL

7/39

17,9%

Số trẻ phát âm đúng 2 phụ âm L-N

25/39

64,1%

 

 

3. Sửa sai lỗi phát âm l, n thông qua hoạt động chung

a. Môn học: Làm quen tác phẩm văn học

Môn học cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học giúp trẻ phá triển ngôn ngữ nhiều nhất, sửa ngọng phụ âm l,n hiệu quả nhất. Chính vì vậy, tôi lựa chọn trong chư­ơng trình, sưu tầm, tham khảo sách, báo… sáng tác thêm 1 số bài thơ theo chủ điểmcó dùng nhiều phụ âm l, n để đư­a vào dạy trẻ với thời gian trung bình mỗi chủ điểm có 1,2 bài thơ để dạy, lưu ý gọi những trẻ nóingọng.Để mong đạt được kết quả cao khi sửa ngọng cho trẻ thì trước hết giáo viên phải là người phát âm chuẩn, chịu khó sưu tầm, tìm kiếm, đôi khi cũng sáng tác 1 số bài thơ ngắn….

VD:Bài thơ: Cây đào

“ Cây đào đầu xóm

Lốm đốm nụ hồng…”

 

Bài thơ: Bắp cải xanh

“ Bắp cải xanh….

Lá cải sắp…..

Búp cải non

Nằm ngủ giữa”

 

Bài thơ: Kéo cưa lừa xẻ

“Kéo cưa lừa xẻ

Làm ít ăn nhiều

Nằm đâu ngủ đấy

Nó lấy mất cưa

Lấy gì mà kéo.”

Bài thơ: Con trâu

“Mình trần mưa nắng

“Quangh năm cần cù

Suốt ngày lội ruộng

Cày xong, lại bừa.

Làm bao nhiệm vụ

Lúa đồng vàng ươm….”

Bài thơ: Bé ngoan

Là lá la la

Em là bé giỏi

Em là bé ngoan

Ngày ngày giúp mẹ chăm làm

Lau nhà múc nước

Tưới vườn na xanh.

Bài thơ: Cây na

Mẹ đi làm về

Thấy đầy chum nước

Hoa na thơm nức

Qủa na non xanh

Lủng lẳng trên cành

Mẹ cười vui vẻ

Nhà lau sạch sẽ

Con đến là ngoan.

 

b. Môn học: Giáo dục âm nhạc

Trong môn học giáo dục âm nhạc, ngoài việc dạy trẻ thuộc lời các bài hát, hát đúng giai điệu….thì tôi còn lưu ý chọn 1 số bài hát có phụ âm l, n như­: Vui đến trư­ờng (Con chim nó hót líu lo líu lo..); Hoa bé ngoan ( Hoa nào tươi thắm nhất, đó là hoa bé ngoan, Cá vàng bơi ( ngoi lên, lặn xuống cá vàng múa tung tăng…..).

Với từng chủ điểm tôi đều có những bài hát có chứa phụ âm l, n mỗi khi dạy trẻ hát tôi thường lưu ý hát chậm và rõ từng từ để trẻ dễ bắt trước chính xác.

Ngoài ra tôi còn thường xuyên tổ chức trò chơi hát theo âm la, âm ni và trẻ của lớp tôi rất hứng thú với trò chơi, qua đó tôi đạt được mục đích rèn trẻ nói ngọng phụ âm l, n.

c. Môn học: Môi trường xung quanh

Môn học này là một đề tài phong phú và đa dạng để người giáo viên dễ dàng chọn lựa từ ngữ phù hợp để sửa ngọng cho trẻ.

Khi đặt câu hỏi giúp trẻ gọi tên, nêu đặc điểm trong các con vật có chứa phụ âm l, n như: con lợn được nuôi trong gia đình, con vịt bước đi lạch bạch, lạch bạchcon gấu bước đi nặng nề…

Chủ điểm thực vật: Bông hoa hồng lay lay trong gió. Hoa lan tím lung linh trong nắng….

Chủ điểm giao thông: Xe lu to lù lù, tầu hoả lao vun vút, máy bay bay lượn trên bầu trời đầy nắng……

Chủ điểm nghề nghiệp:Hạt lúa nảy mầm, bác nông dân cấy lúa….

Chủ điểm nước, mùa hè: Nước nóng, nước lạnh. Hồ nước lung linh, Giọt nước long lanh, mùa hè có nắng nóng, còn mùa đông trời lạnh giá…..

4. Rèn trẻ phát âm chữ cái l,n thông qua 1 số hoạt động khác

a. Hoạt động ngoài trời:

- Đối với trẻ nhỏ hoạt động ngoài trời là 1 hoạt động gây đư­ợc hứng thú rất lớn ở trẻ, trẻ háo hức mỗi lần cùng cô tham gia các hoạt động ngoài trời. Chính vì điều đó, tôi đã tranh thủ thời gian, không gian, tình huống hợp lý để rèn trẻ phát âm những từ có phụ âm đầu l, n

Ví dụ: Cây khế đang ra rất nhiều lá non (HĐCMĐ: Quan sát và trò chuyện về cây Khế).

Trời hôm nay nắng và nóng, nh­ưng nhờ có nhiều lá cây xanh tốt nên cô thấy mát mẻ hơn (HĐCMĐ: Cảm nhận về thời tiết…).

Cây Bằng Lăng đang có nụ hoa sắp nở…………

b. Trò chơi học tập:

- Cô tổ chức cho trẻ chơi 1 số trò chơi luyện phát âm l, n do cô sáng tạo nh­ư:Trò chơi “Nói theo cô”,“Ai nói đúng”……

Ví dụ: Trò chơi “Nói theo cô”

CC: Khi cô nói từ nào trẻ phải nói đúng theo cô ngay từ đó ( Lúa nếp, nắng nóng, lăn lông lốc, áo lụa màu nâu, nu na nu nống, quả na có lá màu xanh, nồi cơm nếp, mẹ lĩnh lương, cái lá lay nhẹ trong nắng….).

LC: Trẻ chỉ đư­ợc nói theo cô 1 lần saumỗi 1 từ và trẻ nào nói sai sẽ phải nhảy lò cò.

Tổ chức chơi với nhiều hình thức tập thể, nhóm, lưu ý cá nhân nhiều hơn.

5. Sửa sai lỗi phát âm và rèn cách phát âm thông qua các bài đồng dao,ca dao, TC.

- Cô sưu tầm các bài ca dao , đồng dao có chứa phụ âm l,n

VD:Nu na nu nống.

Long lanh đáy nước in trời

Thành xây khói biếc no phơi bóng vàng

Chim trời ai dễ đếm lông

Nuôi con ai dễ kể công tháng ngày

6. Kết hợp với phụ huynh và giáo viên cùng lớp sửa lỗi phát âm cho trẻ tại nhà

a. Với phụ huynh:

- Gặp gỡ và trao đổi với phụ huynh về đặc điểm ngôn ngữ của trẻ tại lớp.

- Gửi đến phụ huynh những thông tin về việc nói ngọng l, n có ảnh h­ởng tới khả năng phát triẻn ngông ngữ và sự tự tin của trẻ hiện tại và sau này.

- Gửi đến phụ huynh 1 số bài thơ luyện trẻ cách phát âm chuẩn l, n để phụ huynh cùng dạy trẻ tại gia đình.

b. Với giáo viên cùng lớp:

- Thống nhất các phư­ơng pháp dạy trẻ nói ngọng, cùng tìm, sư­u tầm những bài thơ, từ, câu văn có sử dụng nhiều âm l, n để dạy trẻ.

- 2 Giáo viên cùng kết hợp kiểm tra, phát hiện trẻ nói ngọng l, n ở mọi lúc, mọi nơi.

7. Khuyến khích trẻ tự phát hiện và sửa lỗi phát âm cho nhau

- Tìm ra 1 số trẻ nhanh nhạy, có tai nghe tinh và trẻ đó đặc biệt phát triển tốt về ngông ngữ, luôn luôn phát âm chuẩn, để cùng giáo viên phát hiện trẻ ngọng phụ âm l, n. Từ đó có thể giúp bạn sửa sai ngay tại thời điểm đó, bằng cách trẻ đó phát âm lại và trẻ bị ngọng phát âm theo.

Đây là 1 trong những biện pháp khá tích cực và được thực hiện với số lần trong ngày tương đối cao, trẻ được cô tín nhiệm sửa cho bạn trở nên có trách nhiệm cao, trẻ được sửa ngọng thì tỏ ra có ý thức và có lòng tự trọng bộc lộ. Nên sự tiến bộ của trẻ phát âm ngọng là thể rõ rệt.

IV. KẾT QUẢ:

Qua một thời gian thực hiện “Một số biện pháp sửa ngọng l, n cho trẻ 3-4 tuổi”,tôi nhận thấy những biện pháp nêu trên rất hiệu quả ở trẻ của lớp tôi và tôi đã thu đ­ược kết quả cụ thể nh­ư sau:

 

 

KẾT QUẢ KHẢO SÁT

 

NỘI DUNG

Đầu năm

Cuối năm

Số trẻ

Tỷ lệ

Số trẻ

Tỷ lệ

Trẻ phát âm nhầm lẫn 2 phụ âm l, n

4/39

10.2%

1/39

3.9%

Số trẻ phát âm sai phụ âm n

 

5/39

13%

1/39

3.9%

Số trẻ phát am sai phụ âm l

 

7/39

18%

1/39

3.9%

Số trẻ phát âm đúng 2 phụ âm l, n

25/39

64%

36/39

92.3%

 

V. BÀI HỌC KINH NGHIỆM:

1. Cô giáo phát âm chính xác phụ âm l, n

2. Tìm hiểu ngôn ngữ, khảo sát thực tế trẻ ngọng phụ âm l, n để có biện pháp tác động kịp thời.

3. Rèn và sửa lỗi l, n thực sự có hiệu quả trong giờ học và các hoạt động của trẻ ở trường mầm non.

4. Sưu tầm các bài thơ, câu chuyện, ca dao, đồng dao có phụ âm l, n để dạy trẻ ở mọi lúc, mọi nơi.

5. Kết hợp với phụ huynh, giáo viên cùng lớp để cùng rèn trẻ cách phát âm và sửa ngọng có hiệu quả.

6. Nhanh nhạy, nắm bắt cơ hội sửa ngọng cho trẻ ngay từ chính những trẻ có khả năng phát triển ngôn ngữ tốt ở lớp.

 

 

 

 

Hà nội, ngày 1/4/2008

Người viết

 

 

 

 

VŨ THỊ KIỀU NGA

Để lại phản hồi của bạn cho bài viết này